Spory pracownika z pracodawcą nigdy nie należą do przyjemnych. Najczęściej dotyczą one przywrócenia do pracy po bezzasadnym wypowiedzeniu umowy, różnego rodzaju odszkodowań, wypłaty zaległego wynagrodzenia i coraz częściej spraw związanych z mobbingiem lub dyskryminacją. Po lekturze wielu stron internetowych można przyjąć błędne przeświadczenie, że sądy zawsze stają po stronie pracownika, dbają o jego interesy w trakcie procesu, a całe postępowanie jest darmowe. Pracodawca może walczyć o swoje prawa w sporze z pracownikiem i nie jest skazany na przegraną z tego tytułu, że jest pracodawcą.

Klientami naszej kancelarii Prawa Pracy w Katowicach bywają zarówno pracownicy, jak i pracodawcy. Rozumiemy ich potrzeby, obawy i oczekiwania. Proponujemy naszym klientom praktyczne rozwiązania ich problemów.

prawo pracy katowice
Klientami naszej kancelarii w Katowicach są zarówno pracownicy, jak i pracodawcy.

Zwolnienie z pracy przez pracodawcę

Prawo pracy określa pewne wymagania jakie musi spełnić pracodawca, który chce wręczyć pracownikowi wypowiedzenie umowy o pracę na czas nieokreślony. Są to:

  • pisemna forma oświadczenia o wypowiedzeniu,
  • podanie przyczyny wypowiedzenia,
  • poprzedzenie zamiaru wypowiedzenia konsultacją związkową (o ile u danego pracodawcy działa organizacja związkowa).

Powody zwolnienia pracownika przez pracodawcę

Przyczyna wskazana w wypowiedzeniu umowy o pracę powinna być:

  • prawdziwa – rzeczywiście istniejąca i występująca,
  • konkretna – jednoznaczna, ze wskazaniem kiedy i jakie obowiązki naruszył pracownik,
  • zrozumiała dla pracownika – pracownik musi znać i rozumieć powody rozwiązania umowy.

Wskazanie przyczyny nieprawdziwej lub pozornej otwiera dla pracownika drogę do skutecznego podważenia wypowiedzenia w procesie sądowym.

Dodatkowo powody wypowiedzenia muszą być aktualne. Oznacza to, że nie mogą dotyczyć zachowań pracownika lub zdarzeń, które wystąpiły stosunkowo dawno. Nie możemy uzasadniać wypowiedzenia umowy o pracę przewinieniem pracownika, które miało miejsce np. rok temu.

Jeśli jesteś pracownikiem i twój pracodawca postanowił się z tobą pożegnać w pierwszej kolejności musisz sprawdzić czy zostały dopełnione kwestie formalne i czy przyczyna zwolnienia jest prawdziwa. W sytuacji, gdy pracodawca naruszył przepisy dotyczące zwalniania pracowników możemy ci pomóc walczyć w sądzie o przywrócenie do pracy lub odszkodowanie.

Jeśli jesteś pracodawcą, który nosi się z zamiarem zwolnienia pracownika, wskażemy ci jak zrobić to poprawnie. Może to mieć wpływ na powodzenie procesu w razie odwołania się pracownika do sądu pracy.

Zwolnienie z pracy nie zawsze musi się odbyć na drodze wypowiedzenia umowy o pracę. Czasami lepiej rozwiązać umowę za porozumieniem stron. Do polubownego rozwiązania stosunku pracy należy się dobrze przygotować. Trzeba opracować warunki odejścia, określić termin rozwiązania umowy, zastanowić się nad zwolnieniem pracownika z obowiązku świadczenia pracy.

zwolnienie z pracy przez pracodawcę
Prawo pracy określa wymagania dot. wypowiedzenia umowy o pracę.
Grafika dzięki freepik

Zwolnienie dyscyplinarne pracownika

Istnieje możliwość rozwiązania z pracownikiem umowy o pracę w trybie natychmiastowym (tzw. dyscyplinarka). Pracodawca ma możliwość zastosowania takiego zwolnienie tylko, gdy wina leży po stronie pracownika i tylko w określonych przypadkach. Kodeks pracy pozwala za zwolnienie pracownika natychmiastowo w razie:

  • ciężkiego naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych,
  • popełnienia przez pracownika w czasie trwania umowy o pracę przestępstwa, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku (jeżeli przestępstwo jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem),
  • zawinionej przez pracownika utraty uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku.

Rozwiązanie umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym może nastąpić tylko do 1 miesiąca od uzyskania przez pracodawcę wiadomości o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy.

Zwolnienie dyscyplinarne jest najbardziej drastyczną metodą zakończenia współpracy z pracownikiem, dlatego trzeba bardzo dobrze przeanalizować jej zastosowanie w konkretnym przypadku. Wręczając pracownikowi dyscyplinarkę trzeba się też liczyć z tym, że się od niej odwoła i czeka nas proces.

zwolnienie dyscyplinarne pracownika
Pracodawca ma możliwość zwolnienia dyscyplinarnego tylko w określonych przypadkach.
Grafika dzięki freepik

Odwołanie do sądu pracy – przywrócenie do pracy czy odszkodowanie?

Jeśli jesteś pracownikiem i uważasz, że zostałeś niesłusznie zwolniony z pracy, prawnik pomoże ci ocenić twoje szanse na powodzenie sprawy przed sądem.

Jeśli byłeś zatrudniony na umowę o pracę na czas nieokreślony masz do wyboru 2 roszczenia przeciwko pracodawcy:

  • przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach

lub

  • odszkodowanie.

Jeśli zależy ci na powrocie do pracy na poprzednio zajmowane stanowisko, należy w pozwie wnosić o przywrócenie do pracy. Natomiast jeżeli nie chcesz dalej współpracować z pracodawcą, który cię zwolnił, możesz ubiegać się o odszkodowanie, które jest równowartością wynagrodzenia za okres przysługującego ci wypowiedzenia.

Termin odwołania do sądu pracy przy wypowiedzeniu

Pamiętaj, że na odwołanie od zwolnienia z pracy masz tylko 21 dni. Jeśli się spóźnisz, nie będziesz miał możliwości później pozwać pracodawcy za niesłuszne zwolnienie z pracy.

odwołanie do sądu pracy
Pamiętaj, że na odwołanie od zwolnienia z pracy masz tylko 21 dni. Grafika dzięki freepik

Mobbing w pracy

Mobbing co to jest

Mobbing oznacza działania lub zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko niemu, polegające na uporczywym i długotrwałym nękaniu go lub zastraszaniu, wywołujące u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej, powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie pracownika, izolowanie go lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników.

Jak widać definicja mobbingu jest skomplikowana. Do tego termin „mobbing” jest dość chwytliwy i używa się go dla określenia sytuacji, które nic nie mają w sobie z mobbingu. Jeśli podejrzewasz, że stałeś się ofiarą mobbingu, skonsultuj swoją sytuację w miejscu pracy z prawnikiem.

Mobbing roszczenia

Roszczenia z tytułu mobbingu mają charakter odszkodowawczy. Nawet jeśli wygrasz sprawę o mobbing, wiedz, że sąd w wyroku nie napisze, iż byłeś ofiarą mobbingu i twój pracodawca źle cię traktował lub pozwalał na złe traktowanie cię przez innych pracowników.

Pracownik, który doznał mobbingu ma prawo dochodzić od pracodawcy odszkodowania.

Pracownik, u którego mobbing wywołał rozstrój zdrowia, może dochodzić od pracodawcy zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.

Pracownik, który wskutek mobbingu rozwiązał umowę o pracę, ma prawo dochodzić od pracodawcy odszkodowania. Jednak istotne jest, aby pisemne oświadczenie pracownika o rozwiązaniu umowy o pracę określało mobbing jako przyczynę uzasadniającą zakończenie stosunku pracy.

Mobbing przykłady

Joanna pracuje w firmie, w której jest odpowiedzialna za odbieranie od przedstawicieli handlowych utargu.

Jakiś czas temu otrzymała awans. Joanna ma w pracy koleżankę Weronikę. Weronika zazdrości Joannie awansu, ponieważ sama na niego liczyła.

Weronika od 2 miesięcy rozsiewania plotki na temat Joanny i mówi wszystkim pozostałym pracownikom, że Joanna systematycznie wykrada z firmy utarg. Weronika plotkując na temat koleżanki z innymi pracownikami podkreśla, że Joanna od pewnego czasu nosi markowe ubrania, to pewnie dlatego, że okrada pracodawcę. Inni pracownicy unikają Joanny.

Gdy wchodzi do wspólnej kuchni, pozostali nagle wychodzą, nikt nie wita się z Joanną na korytarzu. Joanna nie rozumie co się dzieje, nikt nie chce jej wyjaśnić powodów zachowania współpracowników, ponieważ nikt już z Joanną nie rozmawia. Joanna czuje się w pracy wyalienowana, nie wie co jest powodem niechęci kolegów.

Zła atmosfera w pracy spowodowała, że Joanna zapisała się na terapię psychologiczną i rozważa odejście z pracy.


Krzysztof jest szefem zespołu projektantów. Ma pod sobą zespół kilku osób, w skład którego wchodzi m.in. Jacek.

Jacek ma bogate doświadczenie zawodowe, pracował zagranicą, jest bardzo kreatywny.

Prezes firmy – Antoni bardzo ceni kompetencje Jacka i zawsze prosi Krzysztofa, aby angażował Jacka w kluczowe projekty.

Na cotygodniowych spotkaniach zespołu, w trakcie, których pracownicy referują nad czym aktualnie pracują, zgłaszają zapotrzebowanie na wsparcie ze strony innych pracowników, dzielą się pomysłami i uwagami, Jacek jest najczęściej traktowany przez Krzysztofa jak powietrze. Krzysztof nie dopuszcza Jacka do głosu, a gdy już pozwoli mu się odezwać, to tylko po to, aby mu przerwać lub go skrytykować.

Krzysztof ciągle przydziela Jackowi nowe zadania. Jacek nie wyrabia się z pracą, ale Krzysztof nigdy nie zgadza się na to, aby Jackowi przydzielić osobę do pomocy. Jacek zwierzył się koleżance z pracy, że czuje się przez Krzysztofa poniżany i eliminowany z zespołu, w związku z czym rozważa odejście z pracy.


Sprawy dotyczące mobbingu są dla pracownika niezwykle skomplikowane. Musi on przedstawić szereg dowodów potwierdzających bezprawne działanie pracodawcy, szefa lub współpracowników. W sprawach o mobbing zawsze pozywa się pracodawcę. Z roszczeniami z mobbingu nie można wystąpić przeciwko współpracownikowi, który cię nękał.

mobbing w pracy
W sprawach o mobbing zawsze pozywa się pracodawcę. Z roszczeniami z mobbingu nie można wystąpić przeciwko współpracownikowi, który cię nękał.
Grafika dzięki freepik

Wynagrodzenie za nadgodziny

Jeśli pracodawca wymaga od swojego pracownika wykonania pracy po godzinach, a następnie nie rozlicza się z nim z przepracowanych nadgodzin, jest to niezgodnie z prawem.

W takiej sytuacji trzeba zebrać dowody na to, że pracodawca polecał pracę po godzinach lub akceptował „przeładowanie” pracownika zadaniami. Konieczne będzie także wykazanie, ile godzin nadliczbowych przepracował pracownik. Trzeba też wiedzieć, że pracodawca może się bronić przed roszczeniami pracownika.

Jeśli pracownik wykonuje swoją pracę nieefektywnie, wolno lub źle i z tego powodu musi zostać po godzinach, nie może on żądać zapłaty za pracę w nadgodzinach.

Wprowadzenie przez pracodawcę zadaniowego czasu pracy nie dyskwalifikuje pracy w nadgodzinach i łączących się z tym dodatków.

Reprezentujemy pracowników i pracodawców w sporach sądowych w sprawach o zapłatę za pracę w godzinach nadliczbowych.

wynagrodzenie za nadgodziny
Jeśli pracodawca wymaga od swojego pracownika wykonania pracy po godzinach, a następnie nie rozlicza się z nim z przepracowanych nadgodzin, jest to niezgodnie z prawem. Grafika dzięki freepik

Dokumentacja pracownicza – regulaminy, polityki, umowy z pracownikiem

Pracodawcy są zobowiązani przepisami prawa do posiadania szeregu regulacji wewnętrznych. Są to m.in. regulamin pracy, regulamin wynagradzania, polityka antymobbingowa.

Jeśli masz obawy, że twoja dokumentacja związana z zatrudnianiem pracowników jest nieaktualna, warto zwrócić się do radcy prawnego lub adwokata o pomoc przy ich zaopiniowaniu. Jeśli z kolei w ogóle nie masz w swoich zasobach wymaganych przez prawo dokumentów, należy jak najszybciej te braki uzupełnić.

Staranie się o zatrudnienie, to nie tylko wynegocjowanie satysfakcjonującej stawki wynagrodzenia. Możesz oczekiwać, że przyszły pracodawca przedstawi ci do wglądu umowę o pracę, umowę o zakazie konkurencji lub umowę o zachowaniu poufności. Jeśli masz jakiekolwiek pytania lub wątpliwości związane z treścią tych umów, powinieneś skonsultować się z prawnikiem, który doradzi ci, czy zaproponowane umowy są zgodne prawem i czy nie ma w nich jakichś „pułapek”.

dokumentacja pracownicza
Jeśli masz obawy, że twoja dokumentacja związana z zatrudnianiem pracowników jest nieaktualna, warto zwrócić się do radcy prawnego lub adwokata o pomoc przy ich zaopiniowaniu.
Grafika dzięki freepik

Uprawnienia związane z rodzicielstwem

Prawo pracy przewiduje szereg przepisów ochronnych dla kobiet w ciąży oraz pracowników sprawujących opiekę nad dziećmi. Wszystkie szczegóły w jakich sytuacjach to prawo chroni, można znaleźć dobrze opisane na stronie Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w tym miejscu.

Często, gdy zbliża się czas powrotu do pracy po urlopie macierzyńskim, pojawiają się wątpliwości czy mam do czego wracać, czy na moje miejsce nie został już zatrudniony ktoś inny, czy mam się obawiać zwolnienia. W takiej sytuacji warto poznać swoje prawa i umieć mądrze z nich skorzystać. Pracodawca także powinien mieć świadomość tego, jak przygotować się na powrót pracownicy lub pracownika z urlopu macierzyńskiego (rodzicielskiego), aby swoim działaniem nie naruszyć przepisów prawa pracy i nie narazić się na proces sądowy.

uprawnienia związane z rodzicielstwem
Prawo pracy przewiduje szereg przepisów ochronnych dla kobiet w ciąży oraz pracowników sprawujących opiekę nad dziećmi.
Grafika dzięki freepik

Kary porządkowe, nagana pracy dla pracownika, upomnienie pracownika

Naruszenie przez pracownika organizacji i porządku w procesie pracy nie zawsze musi się wiązać ze zwolnieniem. Pracodawca może zdecydować się na zastosowanie tzw. kary porządkowej.

Kary porządkowe co to jest?

Karami porządkowymi są:

  • kara upomnienia,
  • kara nagany,
  • kara pieniężna.

Kodeks pracy przewiduje określone procedury związane z nakładaniem na pracowników kar porządkowych. Znajomość tych procedur zapewnia pracownikowi ochronę przed niesłusznym lub niezgodnym z prawem ukaraniem. Pracodawca nie może bowiem nakładać kar dowolnie i bez uzasadnienia.

Jeżeli zastosowanie kary porządkowej nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa, pracownik może w ciągu 7 dni od dnia zawiadomienia go o ukaraniu wnieść do pracodawcy sprzeciw. Następnie pracodawca ma 14 dni na uwzględnienie lub odrzucenie sprzeciwu.

Jeśli sprzeciw został odrzucony, pracownik może w ciągu 14 dni od dnia zawiadomienia go o odrzuceniu sprzeciwu, wystąpić do sądu pracy o uchylenie zastosowanej wobec niego kary.

nagana pracy dla pracownika
Naruszenie przez pracownika organizacji i porządku w procesie pracy nie zawsze musi się wiązać ze zwolnieniem. Pracodawca może zdecydować się na zastosowanie tzw. kary porządkowej.
Grafika dzięki freepik

Sprawa w sądzie pracy

Czasami zdarza się tak, że przychodzi nam się bronić przed różnego rodzaju roszczeniami wysuwanymi przez byłego pracodawcę lub pracownika. O tych roszczeniach dowiadujemy się najczęściej, gdy stron nie wiąże już umowa o pracę, a ich drogi się rozeszły. Były pracownik przypomina sobie, że był w pracy mobbingowany, pracował w nadgodzinach lub nie otrzymał należnej premii.

Z roszczeniami do sądu pracy potrafią wystąpić także byli pracodawcy, którzy żądają od pracowników odszkodowań z tytułu wadliwie wykonanej pracy lub wykonywania działalności konkurencyjnej. Nierzadko zdarza się, że jest to „odwet” za wcześniej wysunięte roszczenie pracownika.

Pamiętaj, że otrzymanie pozwu z sądu to jeszcze nie koniec świata. Dobrze jest jak najszybciej skonsultować swoją sytuację z prawnikiem (radcą prawnym lub adwokatem) i przygotować się z jego pomocą do walki w sądzie pracy.

Prawo Pracy Katowice – koszty w sądzie pracy

Należy pamiętać, że nie każda sprawa pracownicza jest dla pracownika „darmowa” – często pojawia się potrzeba uiszczenia na początku opłaty sądowej, a w razie przegranej można się liczyć z koniecznością zwrotu kosztów prawnika strony przeciwnej, które mogą sięgną nawet kilku tysięcy złotych. Poza tym żaden sąd pracy nie może pomagać pracownikowi, być jego pełnomocnikiem, zbierać i szukać materiału dowodowego. Sąd może z własnej inicjatywy dopuścić jakiś dowód, a także pouczyć o różnych uprawnieniach strony. W takich sprawach należy się również liczyć z tym, że pracodawca reprezentowany będzie przez profesjonalistę.